Padden zijn misschien niet de knapste tuinbezoekers, maar 's nachts zijn ze ongenaakbaar. Terwijl jij slaapt, trekken ze geruisloos door je borders op zoek naar alles wat kruipt, sluipt en wroet. Slakken, emelten, engerlingen, mieren, kevers: een pad is niet kieskeurig en eet de hele nacht door. En omdat ze jarenlang trouw zijn aan dezelfde plek, is een pad die eenmaal voor jouw tuin kiest een investering voor de lange termijn.
Wat maakt padden zo bijzonder?
In Nederland hebben we voornamelijk te maken met de gewone pad, ook wel de bruine pad of Bufo bufo genoemd. Het zijn stevige, weinig opvallende dieren die overdag verstoppen onder stenen, houtblokken of in dichte begroeiing. Pas als de zon ondergaat worden ze actief.
Padden jagen anders dan veel andere natuurlijke helpers. Ze wachten af, observeren, en slaan dan razendsnel toe met hun plakkerige tong. Ze zijn ook uitzonderlijk geduldig: een pad kan uren op dezelfde plek blijven zitten als hij weet dat er prooi in de buurt is. Die combinatie van geduld en precisie maakt ze bijzonder effectief, ook tegen trage prooien zoals slakken die andere jagers links laten liggen.
Wat eet een pad in jouw tuin?
Padden eten wat beweegt en binnen bereik is. Slakken zijn een favoriet, inclusief de kleine exemplaren die tussen plantenwortels en in de bodem zitten. Maar ook emelten en engerlingen die ondergronds schade aanrichten, mieren die nesten bouwen onder tegels of in borders, kevers en hun larven en allerlei andere bodeminsecten staan op het menu.
Een volwassen pad eet in één nacht honderden kleine insecten of een flink aantal grotere prooien zoals slakken. Over een heel tuinseizoen maakt dat een enorm verschil. En omdat padden standvastige dieren zijn die jarenlang terugkomen op dezelfde plek, bouwt die impact zich op over de jaren.
Waarom padden het moeilijk hebben
Net als egels staan padden onder druk. Versnippering van leefgebied, droogvallende poelen en het gebruik van chemische bestrijdingsmiddelen hebben de populatie de afgelopen decennia flink teruggedrongen. Padden hebben water nodig om te paren en eieren te leggen, maar veel tuinvijvers zijn verdwenen of te klein geworden. En slakkenkorrels op basis van metaldehyde zijn net zo dodelijk voor padden als voor egels: ze eten de vergiftigde prooien op en worden er ziek van.
Als jij padden naar je tuin trekt, doe je dus meer dan je eigen plaagbestrijding regelen. Je helpt ook een dier dat het in Nederland steeds zwaarder heeft.
Zo maak je je tuin aantrekkelijk voor padden
Padden hebben drie dingen nodig: vocht, schuilplekken en rust. Begin met de schuilplekken. Een stapel stenen in een halfschaduwrijke hoek, een paar oude holle boomstronken, een stapeltje takken of gewoon een hoek waar je de bladeren laat liggen: voor een pad is dat een ideale uitvalsbasis. Hoe rustiger en donkerder de plek, hoe beter.
Water is onmisbaar, maar een grote vijver hoeft het niet te zijn. Een ondiepe bak of zelfs een ingezonken emmer met wat waterplanten is al genoeg voor padden om zich in te vestigen. Zorg dat ze er makkelijk in en uit kunnen met een plank of steen als hellingbaan. Ververs het water regelmatig en houd het vrij van algen.
Geef ze ook toegang. Padden trekken 's nachts door meerdere tuinen. Een doorgang van tien bij tien centimeter onderin je schutting is genoeg. Spreek dit af met buren, want hoe meer tuinen toegankelijk zijn, hoe groter het territorium en hoe meer padden er kunnen leven.
En stop met gif. Chemische slakkenkorrels, insecticiden en kunstmest vernietigen de voedselketen waar padden van afhankelijk zijn. Kies voor biologische alternatieven en laat de pad zijn werk doen.
Padden en het seizoen
Padden houden winterslaap, van ongeveer oktober tot maart. Ze graven zich in de grond in of kruipen weg onder een boomstronk of steenhoop. Laat die plekken dus met rust in de winter: een grote schoonmaakbeurt in het najaar kan hun overwinteringsplek vernietigen.
In het vroege voorjaar, zodra het iets warmer wordt, trekken padden naar water om te paren. Dit is het moment waarop ze het meest kwetsbaar zijn op wegen en paden. Als je weet dat er padden in de buurt zijn, rijdt dan 's avonds in het vroege voorjaar extra voorzichtig.
Van april tot oktober zijn ze actief in de tuin en doen ze hun werk. Zorg dat er dan genoeg schuilplekken en voedsel zijn, en laat ze met rust.
Wat als slakken al de overhand hebben?
Padden zijn een langetermijnoplossing. Ze voorkomen dat plagen uit de hand lopen, maar lossen een acute uitbraak niet van de ene op de andere dag op. Heb je nu al veel last van slakken of ondergrondse schade door emelten en engerlingen? Dan kun je naast het verwelkomen van padden ook aaltjes inzetten als biologisch alternatief. Aaltjes werken ondergronds op larven en laten padden en andere bodemhelpders volledig ongemoeid.
Onderdeel van een groter geheel
Padden werken het best in een tuin die ook andere natuurlijke helpers verwelkomt. Combineer ze met egels, loopkevers en lieveheersbeestjes en je tuin begint zichzelf te beschermen. Meer weten over hoe je een tuin inricht die plagen structureel op afstand houdt? Lees ons artikel over biodiversiteit in je tuin.
Klaar om te beginnen? Bekijk onze inheemse bloemenzaadjes en leg de basis voor een tuin waar padden en andere nuttige helpers graag in leven.
